FiveM Sunucu Kurulumu A-Z: ESX, QBCore, Custom Script Rehberi

FiveM sunucusu kurmak dışarıdan tek tıkla yapılır gibi görünse de, ciddi bir roleplay topluluğu için doğru kurulum saatler değil, haftalar sürer. Bu rehberde sunucu seçiminden ESX/QBCore karşılaştırmasına, custom script geliştirmeden anti-cheat ayarına kadar bilmen gereken her şeyi anlatıyoruz. 50 oyunculu küçük bir topluluk için de geçerli, 200+ oyunculu büyük server için de.

FiveM nedir, neden bu kadar popüler?

FiveM, GTA V'in çoklu oyuncu modifikasyonu. Resmi GTA Online'dan bağımsız çalışır; kendi sunucunu kurarsın, kendi kurallarınla oynatırsın. Roleplay (RP), drift, freeroam, türlü oyun modları için kullanılır. Türkiye'de RP sunucuları büyük topluluklara sahip; iyi kurulmuş bir sunucu binlerce aktif oyuncu çekebiliyor.

Ön koşullar: ne lazım?

• Sunucu (VPS/VDS): CPU önemli — FiveM tek thread'e yaslanır. Yüksek single-thread performans (Ryzen 5/7, Xeon E5) aranır. 50 oyuncu için en az 4 vCPU + 8 GB RAM, 100+ oyuncu için 6-8 vCPU + 16 GB RAM.
• Lokasyon: Hedef oyuncuların yakınında olsun. TR oyuncuları için TR/Almanya, Avrupa için Almanya/Hollanda. Ping kritik.
• cfx.re hesabı: sunucu lisansı (anahtarı) almak için.
• Bir oyuncu temeli: sunucu boş olunca kimse gelmez, dolu olunca daha çok gelir. Discord + sosyal medyada en başta birkaç test oyuncusu kritik.

Sunucu tarafını dert etmek istemiyorsan FiveM-optimize VPS paketlerimizi kullanabilirsin — saatler içinde kurulum, ücretsiz teknik destek.

Framework seçimi: ESX vs QBCore

Roleplay sunucusu kuruyorsan, sıfırdan başlamazsın — bir framework kullanırsın. Framework, oyuncu, ekonomi, iş, araç gibi sistemleri hazır verir; senin işin üzerine custom script eklemek.

ESX (Extended Roleplay Framework)

Eski ekip. Yıllardır topluluk tarafından geliştiriliyor, çok zengin ücretsiz script ekosistemi var. Dezavantajları: kod yapısı eski; yeni versiyon (ESX Legacy) gelse de native QBCore kadar temiz değil.

QBCore (Quasar Base Core)

Modern alternatif. Daha temiz kod tabanı, daha aktif geliştirme, modüler yapı. Yeni roleplay sunucularının büyük çoğunluğu QBCore'a geçti. Custom script geliştirmek ESX'ten kolay.

Hangisini seçmeli?

• Yeni sunucu kuruyorsan: QBCore. Daha gelecekçi.
• Mevcut ESX sunucun var: Geçiş yapmaya değer; oyuncu deneyiminde fark hissedilir. Biz daha önce sıfır oyuncu kaybıyla geçiş yaptık (testimonial #4).
• Hibrit: Bazı popüler ESX scriptlerini QBCore'a port ederek de kullanmak mümkün.

Temel kurulum adımları

1. Sunucuya FiveM sunucu yazılımını kur: cfx-server-data ve binary'leri indir.
2. MySQL/MariaDB kur: oyuncu verilerini saklayacak veritabanı. mariadb-server + phpmyadmin standart.
3. txAdmin kur: sunucu yönetim paneli. Restart, oyuncu banı, log takibi web arayüzünden.
4. Framework'ü yükle: ESX veya QBCore'un en güncel stabil sürümünü resources/ dizinine.
5. Base script'leri ekle: meslek (job), envanter, araç, banka, telefon, garaj, ev sistemi.
6. HUD ve menüleri özelleştir: default HUD herkeste aynı görünür; markanı çıkartmak istiyorsan custom UI şart.
7. Cfx.re anahtarını gir, sunucuyu listele: oyuncular server browser'dan görür.

Custom script geliştirme

Standart script'ler bir noktadan sonra yetmez. Topluluğunu farklı kılan şey: özgün meslek sistemleri, mafya hiyerarşisi, ekonomi dengesi, eğlence sistemleri (bahis, yarış, etkinlik). Bunlar Lua + JavaScript karması ile yazılır.

Custom script yazarken dikkat edilecek dört şey:

• Performans: kötü yazılmış bir script tüm sunucuyu dondurur. Server thread tek; client thread başına. Heavy loop'lar yasak.
• Anti-exploit: client'tan gelen veriyi asla güven. Server-side validation şart.
• Veritabanı I/O: her oyuncu hareketinde DB yazma — felaket. Batch + cache mantığı.
• Logging: her önemli aksiyon (para transferi, item kullanımı, ölüm) loglanmalı. Şikayet çözmek için temel.

Topluluğunu büyütmek için özel script veya tam paket sunucu kurulumu istiyorsan FiveM geliştirme hizmetimize bak.

Anti-cheat ve moderasyon

FiveM hile dolu bir ekosistem. İlk büyüdüğünde hilelilerle savaş başlar. Üç katmanlı yaklaşım:

• FiveM AC (Built-in): CitizenFX'in kendi anti-cheat'i. Açık olmalı.
• Topluluk anti-cheat'leri: wasabi_antic, txAdmin AC, ELS protection.
• Server-side validation: her client aksiyonunun server'da makul olduğunun kontrolü. Bir oyuncu 1 saniyede 10 işlem yapıyorsa, mantıksız.

Moderasyon ekibi olmadan anti-cheat yetmez. Aktif staff + temiz ban prosedürü olmadan oyuncular kaçar.

Performans optimizasyonu

Sunucu 60+ oyuncuya çıkınca FPS düşüşü görmeye başlarsın. Kontrol edilecek üç ana alan:

1. Resource performansı

resmon komutu ile her resource'un CPU kullanımına bak. Tek başına 1.0 ms üstüne çıkan resource'lar problem.

2. Veritabanı sorguları

Slow query log'unu aç. 100 ms üstü sorgular optimize edilmeli (index, cache, batching).

3. Network optimizasyonu

onesync aktif olmalı. Streaming distance ayarları, vehicle sync optimize.

Tipik maliyet aralıkları

• Sunucu (VPS): 600-2.500 TL/ay (boyuta göre)
• Base sunucu kurulumu (ESX/QBCore + temel scriptler): 15.000-40.000 TL tek seferlik
• Custom job/script geliştirme (her biri): 3.000-15.000 TL
• Komple özel sunucu (HUD + UI + custom sistem): 60.000-200.000 TL
• Aylık bakım: 3.000-10.000 TL

Sonuç

İyi bir FiveM sunucusu sadece teknik bir kurulum değil — topluluk yönetimi, içerik üretimi ve sürekli iyileştirmenin bileşkesi. Teknik tarafı bizim halletmemiz, sizin de topluluk + içeriğe odaklanmanız modeli en sık karşılaştığımız sağlıklı kombinasyon.

Roleplay sunucun için kurulum, custom script veya tam paket geliştirme istiyorsan yaz, kapsamı netleştirelim.